محیط کشت

محيط كشت های ميكروبی

برای کار در آزمایشگاه میکروبیولوژی یکی از تکنیک های مهم که باید درباره آن بدانید روش تهیه محیط کشت ها و انواع آنهاست. در مقاله قبل درباره نکاتی که باید برای کار در آزمایشگاه میکروبیولوژی بدانید و تمامی وسایل و دستگاه های مورد استفاده توضیح داده شد. در این مقاله آزمایشگاه همکار پویاژن آزما تلاش کرده تا پروتکل جداسازی میکروارگانیسم ها از اواع محیط ها را به شما آموزش دهد. برای آموزش های حضوری و کارآموزی یعنی انجام دادن تمام تکنیک های میکروبی و مولکولی توسط خودتان میتوانید با ما تماس بگیرید. 

09101438051
021404436-7

کیت استخراج DNA از باکتری تولیدی پویا ژن آزما از سخت ترین نمونه های باکتری مانند استافیلوکوکوس اورئوس با کیفیت بالا استخراج کرده و نتایج PCR و تعیین سکانس عالی خواهید داشت. با به صرفه ترین قیمت و بیشترین کیفیت.

برای خرید کیت استخراج DNA از انواع نمونه ها و محصولات مولکولی کلیک کنید.

تهية محيط هاي كشت ميكروبي و آشنايي با چند نمونة آن

هدف:
آشنايي با طرز تهية انواع محيطهاي كشت ميكروبی

باكتريها مثل انسان و حيوان و گياه براي ادامة حيات احتياج به محيط زيست دارند كه مواد لازم براي ساختمان پروتوپلاسم و تزايد آنها را دارا باشد در ضمن داراي حرارت ، فشار اسمزي و pH مناسبي نيز باشد. محيطهاي كشتي كه در باكتريولوژي بكار برده مي شوند بر دو نوعند:

1- محيط كشت های طبيعی
2- محيط كشت های مصنوعی
محيط های كشت طبيعي مي توانند از منابع حيوانی و يا گياهی باشند مثلآ سيب زميني يا محيط هويج از دسته محيط كشت هایی با منابع گياهي، محيط جگر و آبگوشت پپتون نمك دار و محيطهاي ديگر كه از عصارة گوشت در آنها استفاده مي شود از محيطهاي كشت طبيعي با منابع حيواني مي باشند.
محيط های كشت مصنوعی يا تركيبي كه از تركيب مواد شيميايي معيني ساخته مي شوند و اين محيط ها به علت اينكه مقدار مواد تركيبي را هميشه در اختيار دارند و اختلافی مثل محيطهاي كشت طبيعی از لحاظ منابع طبيعی ندارند براي بررسی اعمال حياتی موجودات ذره بيني مناسبتر می باشند.

دسته بندی محیط کشت ها بر اساس حالت آن

بطور كلي محيطهاي كشت در باكتريولوژي از نظر سفتي به سه دسته تقسيم مي شوند :
1- محيط كشت های مايع كه داراي پسوند براث(broth) مي باشند مثل نوترينت براث(nutrient broth)
2- محيط كشت های نيمه جامد كه داراي پسوند مديوم (medium) هستند مثل اندول نيتريت مديوم (indol nitrit medium) يا محيط S.I.M. كه اين محيط ها به علت داشتن درصد كمی از آگار براي ديدن حركت در باكتريها مناسب است. مقدار آگار در اين محيط ها 5/0-2/0% مي باشد.
3- محيط كشت های جامد كه داراي پسوند آگار مي باشند مثل نوترينت آگار.

براي تهيه محيط هاي ژله اي يا جامد موادي نظير آگار يا ژلاتين به ميزان 15 تا 20 گرم در ليتر به محيط های مايع اضافه مي شود.

آگار چیست؟

آگار ماده ای است كه از نوعي جلبك قرمز دريايي استخراج مي شود و خاصيت غذايي ندارد. ژلاتين داراي خاصيت غذايي است و تحت تآثير بعضي از باكتريها دگرگوني حاصل كرده و در ضمن در حرارت بالاتر از 25 درجه به صورت مايع در مي آيد به همين علت براي سفت كردن محيطهاي كشت از آگار استفاده مي كنند.

 

برای خرید کیت استخراج DNA از انواع نمونه ها و محصولات مولکولی کلیک کنید.

 

انواع محیط کشت بر اساس نوع کاربرد در جداسازی باکتری ها

محيط كشت های مختلف كه براي تشخيص و جدا نمودن باكتري ها بكار مي روند بر سه نوعند:
1- محيط كشت مغذس : كه داراي كلية مواد لازم براي رشد باكتريها است و به علت نداشتن مواد ضد ميكروبي تقريباً تمام باكتريها مي توانند در چنين محيطي رشد نمايند مثلاً در محيط نوترينت آگار باكتريهاي گوناگون رشد مي نمايند.
2- محيط های كشت متمايز كننده: اين محيطها به علت داشتن مواد مخصوص باعث تمايز بعضي از باكتريها مي شوند. مثلاً محيطهاي كشت E.M.B. (ائوزين متيلن بلو) و مكانكي، حاوي لاكتوز كه معرفهاي شيميايي مي باشند و به همين جهت باعث تمايز باكتريهايي مي شوند كه لاكتوز را تخمير مي كنند.
3- محيطهاي كشت اختصاصي: اين محيطها فقط براي رشد باكتريهاي خاص مناسب است مانند محيط كشت مانيتول سالت آگار(manitol salt agar) كه داراي قند مانيتول و 5/7% نمك مي باشند و فقط باكتريهايي مي توانند در چنين محيطي رشد كنند كه مانيتول را تخمير نمايند و در مقابل غلظت زياد نمك طعام مقاوم باشند. استافيلوكوك بيماريزا داراي اين خاصيت مي باشد. بعضي از محيطهاي اختصاصي حاوي آنتي بيوتيك مي باشند مثلاً براي جدا نمودن استرپتوكوكهاي گروه A از گلوي بيمار محيط كشتي بكار مي برند كه حاوي آنتي بيوتيكهاي نئومايسين و پلي ميكسين مي باشند. اين آنتي بيوتيكها از رشد باكتريهاي موجود در گلو بجز استرپتوكوكهاي گروه A جلوگيري ميكنند.

گاهي اختصاصي بودن محيط كشت به علت فقدان مادة مخصوصي است مثلاً اگر در يك محيط كشت نمكهاي مختلف و قند و آب موجود باشد اما تركيبات آلي ازته موجود نباشد فقط تعداد محدودي از باكتريها مانند E. coli مي تواند بر روي آن رشد نمايد.

اصول تهيه محيط كشت

اكثر محيط هاي كشت مورد استفاده در باكتريولوژي امروزه به صورت پودرهاي آماده موجود مي باشد كه براي تهية آنها بايد طبق دستور هر محيط مقدار معينی از آن را وزن كرده و با مقدار آب مناسب مخلوط كرد و براي اين منظور ابتدا مقدار لازم آب را در ارلن ريخته و پودر را به تدريج در آن وارد كرده و هم مي زنيم تا پودر گلوله نشود و به طور يكنواخت حل گردد. گاهي اوقات براي تهية محيطهاي كشت لازم است مقادير لازم از مواد مختلف را كشيده و با مقدار مناسب مخلوط نمائيم. در هر صورت در مواقعي كه آگار در تركيب محيط كشت وجود دارد بايد اين آگار در محيط حل شود براي اين منظور بعد از مخلوط كردن مقادير لازم با آب لازم است كه مواد چند دقيقه جوشانده شود تا محيط كاملاً شفاف شود. براي اين منظور از بن ماري و يا شعلة مستقيم مي توان استفاده كرد در صورت استفاده از شعله مستقيم بايد محيط را مرتب هم زد تا آگار ته نگيرد و نسوزد. بعد از آماده شدن محيط بايد آن را استريل كرد. در مورد بعضي از محيطهاي اختصاصي مثلاً محيط S.S. agar (سالمونلا شيگلا آگار) استريل كردن محيط لازم نيست. اگر منظور تهية محيط در پليت باشد(شکل e.1) محيط را در همان ارلن كه درست كرديم ، استريل كرده و بعد از اتوكلاو شدن در كنار شعله گاز با رعايت شرايط استريل در پليتها به مقدار cc 15-10 تقسيم ميكنيم.

پلیت محیط کشت آگار دار

پلیت محیط کشت آگار دار

 

در مورد تهيه محيط در لوله، بعد از آماده كردن محيط معمولاً به ميزان يك سوم لوله از محيط را در لوله ها ريخته و بعد از اتوكلاو كردن ، اگر منظور تهية محيط شیبدار(slant) باشد(شکلb,c) بايد لوله ها را بعد از اينكه از اتوكلاو خارج گرديد به صورت مايل خوابانيد تا بسته شود و اگر منظور تهیه

Agar tall (Agar deep tube) باشد (شکل .d) لوله ها را بصورت ايستاده قرار مي دهند تا بسته شود.

لوله های محیط کشت

انواع حالتهای محیط در لوله آزمایش و پلیت. B و C محیط کشت بصورت شیبدار

در هر صورت در تمام موارد بايد دهانه لوله ها يا ارلن را قبل از اتوكلاو كردن خوب با پنبه يا دربهاي مخصوص مسدود كرد و پنبه ها را بايد به طريقي در لوله ها گذاشت كه مقداري از پنبه در داهل لوله ومقداري هم در بيرون به طريقي باشد كه به راحتي بتوان آن را برداشت و در عين حال نبايد پنبه ها شل باشد كه به آساني بيفتد. محيطهاي آماده شده را تا هنگام مصرف بايد در يخچال نگه داشت تا از خشك شدن آن جلوگيري شود.

برای خرید کیت استخراج DNA از انواع نمونه ها و محصولات مولکولی کلیک کنید.

طرز تهيه تعدادی از محيط کشت ها

محيط نوترينت آگار (N.A.) :

براي تهية آن 23 گرم از پودر آماده را در يك ليتر آب مقطر مخلوط مي كنيم و بعد از حل شدن آگار آن را اتو كلاو كرده و سپس در كنار شعله بطور استريل در پليت ها تقسيم مي كنيم.

محيط S.I.M.:

براي تهية اين محيط مقدار لازم را طبق نوشتة پشت قوطي وزن كرده وبا ميزان آب لازم مخلوط مي نماييم و بعد از حل شدن آگار آن را در لوله ها تقسيم كرده و اتوكلاو مي كنيم . بعداز اتوكلاو شدن لوله ها را بصورت ايستاده قرار مي دهيم.

محيط Triple Suger Iron agar (T.S.I.) :

مانند محيط S.I.M. تهيه كرده ولي موقع بسته شدن محيط بصورت مورب قرار دهيد.

محيط خون دار (Blood agar) :

براي تهية محيطهاي خون دار از خون خرگوش ، گوسفند يا انسان استفاده مي شود كه به ميزان 5% به محيط پايه يا N.A. بعداز خارج كردن از اتوكلاو با رعايت شرايط استريل اضافه مي شود. زماني بايد خون را به محيط پايه اضافه كرد كه حرارت محيط حدود 45 درجه باشد (حرارت محيط به ميزاني باشد كه دست را نسوزاند و آنقدر هم سرد نشود كه محيط ببندد) و بلافاصله با رعايت شرايط استريل در پليتها تقسيم مي كنيم.

محيط های قندی:

براي تهيه محيط کشت هاي قندي از محيط Phenol red broth base استفاده ميكنيم. به ميزان لازم از پودر را كشيده و با مقدار مناسب آب مخلوط كرده و سپس از هر يك از قندهاي مورد نظر جداگانه به ميزان 1-5/0% به محيط اضافه كرده و محيط را در لوله هاي آزمايش كه در هر كدام از آنها يك لوله دورهام به صورت وارونه قرار دارد تقسيم می كنيم و بعد از بستن در لوله ها با پنبه ، آنها را اتوكلاو می كنيم.

مواد لازم: محيط كشت های N.B. , N.A. , S.I.M. , T.S.I.
لوازم مورد نياز : پليت ، لوله آزمايش با در پنبه اي ، شعله گاز ، اتوكلاو
روش:
هر تيم از دانشجويان مقدار مورد نياز جهت تهيه 50 ميلي ليتر از پودر محيطهاي ذكر شده را وزن كرده و در 50 ميلي ليتر آب مقطر با استفاده از شعله حل كرده ، محيط هاي S.I.M. ، T.S.I. و N.B. را در لوله ها تقسيم كرده و سپس اتوكلاو مي كند. پس از خارج كردن محيط ها از اتوكلاو ، محيط N.A. را پس از سرد شدن تا حدود50-45 درجه در كنار شعله در 3 پليت تقسيم كنيد. محيط S.I.M را بصورت عمودي و محيط T.S.I. را بصورت مورب قرار داده تا محيط ببندد. سپس محيط ها را تا انجام آزمايش بعدی در يخچال نگهداری كنيد.

برای آموزش های حضوری و کارآموزی میکروبی و مولکولی یعنی انجام دادن تمام تکنیک ها توسط خودتان میتوانید با ما تماس بگیرید.

09101438051
021404436-7

برای خرید کیت استخراج DNA از انواع نمونه ها و محصولات مولکولی کلیک کنید.

همچنین این شرکت دانش بنیان تولید کننده انواع سیستم تصفیه صنعتی بر پایه بیوفیلتر میباشد.

4 نظر در “محيط كشت های ميكروبی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

منوی دسته بندی های خود را در تنظیمات قالب -> هدر -> منو -> منو موبایل (دسته ها) تنظیم کنید
اولین منوی خود را اینجا ایجاد کنید
سبد خرید
برای دیدن نوشته هایی که دنبال آن هستید تایپ کنید.
فروشگاه
لیست علاقه مندی ها
0 مورد سبد خرید
حساب من